۳
سه شنبه ۱۹ آبان ۱۳۹۴ ساعت ۲۳:۰۲
صداوسیما، تشکیلاتی عریض و طویل با حداقل نظارت

اهانت به آذری زبانها و هفت پرسش بی پاسخ

صدا و سیما تلاش کرد با عذرخواهی از اقوام آذری زبان، موضوع اهانت به ترکها در یک برنامه تلویزیونی را پایان یافته تلقی کند اما همچنان پرسشهای متعددی باقی مانده که مسوولان سازمان بویژه رییس صداوسیما باید به آن پاسخ دهند.
اهانت به آذری زبانها و هفت پرسش بی پاسخ
صدا و سیما تلاش کرد با عذرخواهی از اقوام آذری زبان، موضوع اهانت به ترکها در یک برنامه تلویزیونی را پایان یافته تلقی کند اما همچنان پرسشهای متعددی باقی مانده که مسوولان سازمان بویژه رییس صداوسیما باید به آن پاسخ دهند. به گزارش پایگاه خبری فریادگر، ماجرا از جایی آغاز شد که در یک برنامه طنز کودک در تلویزیون، معروف به فیتیله ایها، مسواک زدن با فرچه توالت دستمایه طنز قرار گرفت و از آنجا که با لهجه آذری همراه بود، شایبه اهانت به آذری زبانها را تقویت کرد و همین امر اعتراضات گسترده ای ایجاد کرد. صدا و سیما ابتدا با عذرخواهی معاون سازمان و سپس عذرخواهی سرافراز رییس سازمان و توبیخ و برکناری چند نفر از دست اندرکاران برنامه و شبکه دوم سیما و توقف پخش برنامه فیتیله – که البته قرار بود فقط چهار ماه دیگر ادامه داشته باشد – تلاش کرد تا موضوع را پایان دهد. با توجه به تجمعات اعتراضی که در برخی شهرهای آذری زبان صورت گرفت و امکان داشت موجبات سواستفاده برخی مخالفان نظام را فراهم سازد، عذرخواهی زودهنگام صدا و سیما از مردم ترک زبان و برخورد با برخی عوامل، اقدامی مثبت و قابل تقدیر است. اما این بدین معنا نیست که آقای سرافراز و همکارانشان در صداوسیما به برخی پرسشها و ابهامات موجود پاسخ دهند. ابهاماتی که مروری بر آنها عمق فاجعه را، نه صرفا در مورد اهانت به یک قوم از رسانه به اصطلاح ملی، بلکه در مورد مشکلات موجود در مدیریت و نظارت بر ضداوسیما بیش از پیش آشکار می سازد: ۱-پرسش نخست این است که چرا علیرغم وجود حساسیتهای فراوان در مورد استفاده از لهجه ها و گویش ها، صدا و سیما اصرار دارد همچنان در برنامه های طنز، برای خنداندن مخاطب، از زبانها و لهجه ها و گویش های قومیت های مختلف، آن هم به شیوه غیر اصولی استفاده کند؟ آیا هیچگاه مدیران صدا و سیما به تبعات منفی این موضوع الندیشیده اند؟ ۲-پرسش دوم در مورد استفاده از زبان و لهجه و گویش در برنامه ای برای کودکان با رویکردی منفی است. عممق فاجعه زمانی بیشتر مشخص می شود که بدانیم در برنامه ای برای کودکان، قومیتی مورد مضحکه
نظارت بر صدا و سیما و در صدا و سیما یک گوهر کمیاب و شاید هم نایاب است. مسوولان صدا و سیما که برای جلوگیری از نمایش حجاب ناقص یک خانم در یک فیلم خارجی، خود را به آب و آتش می زنند یا هنگام پخش مسابقات ورزشی از کشورهای دیگر، تمام تلاش خود را صرف این می کنند که مبادا تصویر یک زن بی حجاب از تلویزیون پخش شود، چرا این حساسیت را در مورد قومیت ها و حتی در مورد برنامه های کودک و نوجوان تولیدی خود نشان نمی دهند که چنین رسوایی بزرگی بار نیاید؟
قرار گرفته و این هیچ حاصلی جز زمینه سازی برای رشد تفکرات تبعیض قومیتی و ضد ملی در بین کودکان این مرز و بوم که قرار است آینده سازان این کشور باشند ندارد. در حقیقت بذر اختلاف بین قومیتها از کودکی گذاشته می شود و صدا و سیما قدم در همین مسیر اختلاف برانگیز گذاشته است، آن هم در برنامه ای که مخاطبان آنها کودکان بودند که نیاز به آموزش صحیح دارند. ۳-نکته سوم صرفنظر از قومیت، محتوای برنامه ای است که برای کودکان در نظر گرفته شده است. فرض کنیم که پدر و پسری که در این برنامه به اصطلاح طنز حضور داشتند، به هیچ لهجه ای هم صحبت نمی کردند. برنامه سازی با محوریت کودکی که به جای مسواک، دندانهای خود را با فرچه توالت تمیز کرده، با چه هدفی صورت گرفته است؟ این پرسش حتی می تواند بسیار مهمتر و مقدماتی تر از استفاده از لهجه ای خاص برای بازیگران این نمایش باشد. حتی اگر این افراد با زبان فارسی رایج در پایتخت هم با هم صحبت می کردند، ساخت نمایشی با این محور، آن هم برای کودکان، در رسانه ای که به فرموده امام راحل (ره) باید دانشگاه باشد، تنها نشاندهنده از دست رفتن زمام مدیریت در این سازمان عریض و طویل است که با این همه بودجه های سنگین، هنوز نمی دانند برای کودکان چه برنامه ای باید بسازند و حد طنز را نمی شناسند. ۴-صدا و سیما بودجه بسیار کلانی دارد که باتوجه به تبدیل شدن اغلب برنامه های تولیدی آن به برنامه های به اصطلاح مشارکتی، و همچنین جذب آگهی های تبلیغاتی و اسپانسرهای متعدد در برنامه های گوناگون، میلیاردها توما بودجه اضافه هم جذب می کند. به راستی این بودجه ها به غیر از اینکه صرف افزایش تعداد شبکه های تلویزیونی که برخی از آنها از لحاظ تعداد مخاطب در سطح بسیار نازلی قرار دارند شود، چه فایده دیگری دارد؟ آیا برای افزایش کیفیت برنامه های سیما تلاشی شده که چنین افتضاحی به بار نیاید؟ مسوول چنین افتضاحاتی کیست؟ ۵-نظارت بر صدا و سیما و در صدا و سیما یک گوهر کمیاب و شاید هم نایاب است. مسوولان صدا و سیما که برای جلوگیری از نمایش حجاب ناقص یک خانم در یک فیلم خارجی، خود را به آب و آتش
اگر این اشتباه را که مصداق بارز اهانت به یک قوم بود، یک رسانه دیگر به غیر از صدا و سیما، به عنوان مثال یک سایت خبری یا یک روزنامه انجام می داد چه سرنوشتی در انتظار آن بود؟ قطعا آن سایت فیلتر می شد و آن روزنامه هم توقیف می شد. اما صدا و سیما آنقدر در سالهای اخیر بال و پر گرفته که همگان تلاش می کنند این رسوایی عظیم و افتضاح بزرگ صدا و سیما را پوشش دهند تا مبادا خدشه ای بر این سازمان عریض و طویل ایجاد شود
می زنند یا هنگام پخش مسابقات ورزشی از کشورهای دیگر، تمام تلاش خود را صرف این می کنند که مبادا تصویر یک زن بی حجاب از تلویزیون پخش شود، چرا این حساسیت را در مورد قومیت ها و حتی در مورد برنامه های کودک و نوجوان تولیدی خود نشان نمی دهند که چنین رسوایی بزرگی بار نیاید؟ آیا نظارتی بر برنامه سازان تلویزیون و پخش این برنامه ها وجود دارد؟ ۶-صداوسیما پس از این اتفاق سعی کرد اخبار مربوط به عذرخواهی رییس سازمان و برخورد با متخلفان را در برخی بخش های خبری، با زبان آذری پخش کند تا تاثیر بیشتری روی مخاطب داشته باشد. جالب اینجاست که استفاده از زبان و لهجه و گویش اقوام مختلف ایرانی در صداوسیما امکانپذیر نیست مگر آنکه موسم راهپیمایی های ملی باشد یا چنین حادثه ناگواری رخ دهد. اگر واقعا صداو سیما به زبانها و لهجه و گویش ها اعتقاد دارد، چرا تنها در شرایط خاص و حساس سعی می کند از آنها استفاده کند؟ ۷- و نکته آخر، اگر این اشتباه را که مصداق بارز اهانت به یک قوم بود، یک رسانه دیگر به غیر از صدا و سیما، به عنوان مثال یک سایت خبری یا یک روزنامه انجام می داد چه سرنوشتی در انتظار آن بود؟ قطعا آن سایت فیلتر می شد و آن روزنامه هم توقیف می شد. اما صدا و سیما آنقدر در سالهای اخیر بال و پر گرفته که همگان تلاش می کنند این رسوایی عظیم و افتضاح بزرگ صدا و سیما را پوشش دهند تا مبادا خدشه ای بر این سازمان عریض و طویل ایجاد شود. آقای سرافراز که به عذرخواهی اقدام کرده، آیا به این موضوع فکر کرده که اگر صداو سیما در کشور بی رقیب نبود و اجازه فعالیت به شبکه های تلویزیونی خصوصی داده می شد، می توانست سرنوشت بسیار بدی در انتظار سازمان تحت امر او باشد؟ هر چند نباید اجازه داد از اعتراضات مردم شریف آذری زبان سواستفاده شود و در عین حال احساسات آنان نیز مورد توجه قرار گیرد، اما در عین حال فراموش کردن این اشتباه بزرگ صداوسیما که از سازمانی عریض و طویل و پرادعا سر زده، اگر موجبات تکرار اشتباهی مشابه را فراهم سازد، دیگر جای عذرخواهی و حتی جبران را برای مدیران صداوسیما باقی نخواهد گذاشت.
کد مطلب: 52433
نام شما

آدرس ايميل شما
نظر شما *